Kilise · Kars
Pekraşeni Kilisesi
Pekraşeni Kilisesi (Gürcüce: ფექრაშენის ეკლესია), tarihsel Çrdili bölgesinde, bugün Kars ilinin Arpaçay ilçesine bağlı Pekraşeni köyünde Orta Çağ'dan kalma Gürcü kilisesidir.
Tarihçe
Pekraşeni Kilisesi, Gürcü Krallığı döneminde, 10. yüzyılın ikinci yarısında inşa edilmiştir. Bu tarihten itibaren Pekraşeni köyünün kilisesiydi. Pekraşeni köyü ise, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Çrdili'de yer alıyordu. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Osmanlı idaresinin Pekraşen (پكرەشین) olarak kaydettiği köy, 1595 tarihli Osmanlı tahrir defterine göre 39 haneden oluşan büyük bir yerleşimdi. İki hane yeni Müslüman olmuştu. Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan bölgesinde bulunmuş olan Gürcü gazeteci ve araştırmacı Konstantine Martvileli'nin verdiği bilgiye göre, Bir Karapapak olan köyün ağası kilisenin duvarına bitişik ev ve dükkân inşa etmişti. Köyün ortasında büyük bir yapı olan kiliseyi ahır ve samanlık olarak kullanıyordu. Öte yandan duvardaki taşlarını söküp evini inşa etmişti. Duvarlarda Gürcüce yazılı taşları yontarak ocak taşı olalarak kullanmıştı. Pekraşeni Kilisesi, "Gülyüzü Köyü Kilisesi" adı altında taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiştir.
Mimari
Pekraşeni Kilisesi, dikdörtgen planlı (12 x 6 m) ve tek nefli bir yapıdır. Duvarların bazı kısımları ve apsisin bir bölümü günümüze ulaşmıştır. Büyük ölçüde harap olmuş olan kilisenin bugüne kalan batı duvarı 3 metre, diğer duvarları 5-6 metre yüksekliktedir. Kilisenin içi, pilasterlerle üçe bölünmüştür. Pilasterlerin başlıkları bitkisel motiflerle süslüdür. Dolgu duvar tekniğiyle inşa edilmiş olan kilisenin beden duvarlarının düzgün kesme taşlarla kaplanmış olduğu günümüze kalan az sayıdaki taştan anlaşılmaktadır. Pekraşeni Kilisesi, Çala Kilisesi'nde olduğu gibi plan tipi, düzgün kesme taş işçiliği, doğu cephedeki üçgen nişli düzenlemesi ve iç mekândaki bezemeleriyle inşa edildiği dönemin özelliklerini yansıtır. Pekraşeni Kilisesi'nin iç mekânı bir köylü tarafından ahır olarak kullanılmaktadır. 2014 yılında ise, kilisenin sunak tarafına beton bir duvar eklenmiştir. Pekraşeni Kilisesi'nin kuzey cephesine bitişik olarak kiliseyle aynı tarihte inşa edilmiş ve sunağa sahip daha alçak bir yapı bulunmaktadır. Bu mekâna kuzey duvarı ekseninde yer alan kapıdan girilir.
Kaynak: Vikipedi (yeni sekmede) (metin CC BY-SA 4.0), konum: Wikidata.
Konum ve yol tarifi
Kars'da gezilecek diğer yerler
Ören yeri · Kars
Ani
Ani (Ermenice: Անի, Latince: Abnicum), Kars'ın güneydoğusunda, Arpaçay boyunda bulunan ören yeridir. Demir Çağı'ndan beri önemli bir yerleşim merkezi olan Ani…
Foto: Héctor Ochoa 'Robot8A', CC BY-SA 4.0
Göl · Kars
Çıldır Gölü
Çıldır Gölü, Ardahan ve Kars il sınırları içerisinde kalan bir göldür. Eskiden Palakatsio Gölü olarak adlandırılıyordu. Çıldır Gölü, 123 km2 alanı ile Doğu…
Foto: NASA, Public domain
Cami · Kars
Ani Katedrali
Ani Katedrali adı verilen Meryem Ana Kilisesi (Ermenice: Անիյի Մայր Տաճար, Aniyi Mayr Dacar), 989 yılında İstanbul'daki Ayasofya'nın kubbesini onaran mimar…
Foto: Antonio, CC BY 2.0
Kilise · Kars
Kümbet Camii
Kümbet Camii ya da Havariler Kilisesi (Ermenice: Սուրբ Առաքելոց Եկեղեցի Surb Arakelots' yekeğets'i), Kars'ta yer alan tarihi bir yapı. 10. yüzyılda Ermenilerin…
Foto: Herbert Frank from Wien (Vienna), AT, CC BY 2.0
Manastır · Kars
Beşkilise
Beş Kilise veya Khıdskonk (Ermenice: Խծկոնք Xc'konk' ), Ani'nin yaklaşık 25 km güneybatısında, Digor ilçe merkezine yakın vadinin içinde üç kaya çıkıntısı…
Foto: Research on Armenian Architecture (first published before 1920), Public domain
Cami · Kars
Menuçihr Camii
Menûçihr Camii, Büyük Selçuklu İmparatorluğu'na siyasî olarak bağlı Şeddadi emirlerinden Menuçehr bin Şavur tarafından inşa ettirdiği söylenen, Türklerin…
Foto: Francesco Bini, CC BY-SA 4.0
Kilise · Kars
Mren Katedrali
Mıren Katedrali veya Ğoşavank (Ermenice: Մրենի տաճար Mreni Taçar), 7. yüzyılında kurulmuş ve Kars (eskiden Ermenice Gars)'daki Arpaçay ırmağı'nın 1,5 kilometre…
Foto: Dominik Matus, CC BY-SA 4.0
Kilise · Kars
Tekor Bazilikası
Tekor Bazilikası veya Aziz Sargis Kilisesi (Ermenice: Տեկորի տաճար Tegori Dacar), 5. yüzyılda inşa edilmiş Ermeni kilisesidir. Kilisenin kalıntıları, önceden…
Foto: Unknown author Unknown author, Public domain
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu sen yaz.