Kale · Rize
Zilkale
Zilkale ya da Zirkale, Rize'nin Çamlıhemşin ilçesi sınırlarında, Fırtına Deresi Vadisi'nde yer alan, ilk inşa tarihi kesin olarak bilinmeyen bir kaledir. 14. veya 15. yüzyılda inşa edilen kale, 1800'lü yılların sonuna kadar kullanılmıştır. Sekiz burç ve bir gözetleme kulesinden oluşur. Savunma hendeği durumundaki Zil Deresine merdivenle inilir. Kale, 1. derece arkeolojik sit alanı içerisindedir.
Konumu
Çamlıhemşin ilçesinin 12 km güneyinde, Avup Dağı'nın üzerinde konumlanmıştır. Kalenin, üzerinde inşa edildiği sarp kaya kütlesi, denizden m, dere yatağından ise yaklaşık 100 m yüksektedir.
Tarihçe
Yapım tarihi kesin olarak bilinmeyen kale, Britanyalı tarihçi Anthony Bryer'ın tahminine göre Trabzon İmparatorluğu döneminde bizzat merkezi yönetimce ya da İmparatorluğa bağlı yerli derebeyleri (mesela Zil Kale için Hemşin derebeyi Arhakel) tarafından yapılmış olmalıdır. Karadeniz Kıyıları Tarih ve Coğrafyası adlı eseriyle tanına Bıjışkyan “Kayalığın üzerinde bulunan ve Zilkale denilen eski bir kalenin içinde insana şaşkınlık veren kemerli binalar ve büyük bir kule vardır. Kalenin alt ucu, tepelerin üzerinde başka kalelere ve eski bir kilise kalıntıları bulunan Fırtına Deresi’ne kadar uzanır” diyerek gözlemlerini anlatmış; ancak, kale tarihi hakkında bilgi vermemiştir. Asıl adı "Aşağı Kale" anlamına "Zir kale" iken halkın ağzında "Zil Kale" halini almıştır. Kale, aynı yörede bulunan Varoş Kale ve Pazar Kalesi ile ilk bakışta aynı elden çıkmış ve aynı amaçla yapılmış izlenimi verir. Bayburt'a ulaşan önemli bir Orta Çağ kervan yolu üzerinde güvenliği sağlayan kale, Cenevizliler başta olmak üzere Rumlar ve Osmanlılar tarafından 1800'lü yılların sonuna kadar kullanıldı. 1871 tarihli Trabzon vilayeti salnamesinde yörede "Kale-i Bala" ve Zir namlarında iki harap kale bulunduğu belirtilmiştir. 1979 yılında kalede bulunan 26 cm uzunluk ve 4-4 ½ cm çapında pirinç döküm iki el topu Trabzon Müzesi'ne getirilerek 440 (79-1-1) ve 441 (79-1-2) no.lar ile envantere kayıt edilmiştir. Kale, 2008-2010 arasında restorasyon gördü. Restorasyondan sonra turistik bir cazibe kazanmıştır. 2013 yılında piyanist Tuluyhan Uğurlu'nun verdiği konser, yapının bilinirliğini artırmıştır.
Yapısı
Kale, dış surlar, orta surlar ve iç kaleden meydana gelir. Kuzey batı yönündeki patika ile dış suların kapısına ulaşılır. Orta kale içerisinde üç önemli yapı vardır: muhafız binası, şapel ve baş kule. Dört katlı olduğu anlaşılan kulenin ahşap olan iç konstrüksiyonun çürüyüp yok olduğu düşünülür. Bryer'a göre kuzey duvarına bitişik dörtgen apsidli oda bir şapeldir. Kulenin üstü teras şeklindedir.
Kaynak: Vikipedi (yeni sekmede) (metin CC BY-SA 4.0), konum: Wikidata.
Konum ve yol tarifi
Rize'da gezilecek diğer yerler
Dağ · Rize
Kaçkar Dağı
Kaçkar Dağı, Kaçkar Dağları'nın (Doğu Karadeniz Bölümü, Rize'nin 60 km güneydoğusunda) 3.937 m yüksekliğindeki en yüksek doruğu. Türkiye sınırları içindeki…
Foto: Wikimol, CC BY-SA 2.5
Kilise · Rize
Ardeşen Kilisesi
Ardeşen Kilisesi Rize ilinin Ardeşen ilçesinde Çiftekavak (Cibist̆asi) mahallesinde bulunan Doğu Ortodoks Kilisesi kalıntısıdır. Kilisenin Orta Çağ'da (Geç…
Foto: Abkhazian1, CC BY-SA 4.0
Müze · Rize
Rize Atatürk Evi Müzesi
Rize Atatürk Evi Müzesi, Rize merkeze bağlı Müftü Mahallesi'nde yer alan, 1920 yılında yapımına başlanan ve 1921 yılında tamamlanan bir yapı üzerine kurulmuş…
Foto: Dosseman, CC BY-SA 4.0
Kale · Rize
Rize Kalesi
Rize Kalesi, sehir merkezinin güneybatısına kurulmuş bir kaledir. İç Kale ve Aşağı Kale olarak iki bölümü vardır. Yoğun yerleşme sebebiyle Aşağı Kale yok…
Foto: Babbsack, CC BY-SA 3.0
Antik kent · Rize
Atina (Pontus)
Athenae veya Athenai (Grekçe: Ἀθῆναι) Pontus'un şehirlerinden biriydi. Aynı zamanda Pontus'un limanı ve bir Yunan tapınağı burada bulunuyordu. Athena'da ilk…
Yayla · Rize
Anzer yaylası
Anzer Yaylası (Lazca: Anzeri Gola), Rize'nin İkizdere ilçesinin 35 km güney batısında kalan bir yayla. Aşağı Anzer (Çiçekliköy) ve Yukarı Anzer (Ballıköy)…
Foto: Metin Çorapçı, CC BY-SA 1.0
Şelale · Rize
Ağaran Şelalesi
Ağaran Şelalesi, Rize ilinin Çayeli ilçesinde bulunan bir şelaledir. Kaynağı Şairler Deresidir. Çayeli'ne 12 kilometre uzaklıktadır. Yüksek ve sarp bir kayadan…
Foto: Original uploader was Karduelis at tr.wikipedia, Public domain
Müze · Rize
Rize Müzesi
Rize Müzesi, Rize Etnoğrafya Müzesi, Tuzcuoğlu Konağı ya da bilinen adıyla Sarı Ev, Rize kent merkezindeki Piriçelebi Mahallesi'nde 19. yüzyıl sivil mimari…
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu sen yaz.